(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Biodiversity Heritage Library | Children's Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Comh-chruineacha do laoidhibh spioradail."












I 



WG. I&f Q ^l-i] 



! 



Digitized by the Internet Archive 
in 2013 



http://archive.org/details/comhchruineachad1784buch 



COMH-CHRUINEACHA 



D O 



Mi 



L a o i d h i b h S p i o r à d a ì ì, 



L E 

DOUGHAL BUCHANNA 

MAISTER-SCOILE ANN RAINEACÌi. 



AN DARA CLO-BHUALA. 

= : ! -■■ 



CLO-BHUAILTE ANN PEAIRT. 

Le EOIN GILLIES. 

■iii—^—. — 

MDCCLS^Xiy, 



Wr 



->* 



c 



v •-•, c 




V 






*£ ( " 



Laoidheaii ^pioradail 



MORDHACHD DHE. 

CREUD e Dia, no creud e Ainm? 
Cha' tuig na h Aingle 's àird 'n gloir^ 
Tha e 'n folus dealrach foluicht uath, 
Far nach ruig sùil no fmuain na chòir. 

Uaith fein ata a Bhith ag fruth ; 
Neimh-chruthaichte ta uile Bhuai'bh ; 
Neimh-chriochnaicht 'n an nadur fein ; 
'S fein-dhiongmhalta ga 'n cumail fuas. 

Cha raibh eòg is fean ch,a bhì;. 
O fhìor' gu fior gun chaochladh ftaid ; 
Cha tomhais Grian no Gealach aois ; 
Oir 's neithe caochlach iad air fad. 

'N uair thaifbeanas e ghlòir no ghràs.' 
Bidh ìà neimh-bhàfmhur teachd o fhùil ; 
'S grad chuiridh nuagh nan neamhadh àr-d 
Le'n fgiathaibh fgàile air an gnùis. 

A 2 



4 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

'S mu thaifbeanas e ghnùis an gruaim, 
Grad fgaoilidh uamhunn feadh nan fpèhir ; 
Roimh' achmhafanla teichidh 'n cuan, 
'S le geiìlt-chrith gluaifidh 'n cruinne cè. 

Ta oibre nàduir fearg 's a f às, 
O chaochladh 'tà'id gu caohladh rith : 
Ach uile thionnfg'ans 'tà'id 'nan aon, 
Gun traogh no lionadh air a Bhith. 

'Ta aingle 's daoin do neimh-ni dlù ; 
A' bhrù o'n d'thainic finngu lèir, 
^Ach iomlaineachd o fhìorrui'chd ta, 
Neimh-chriochanach 'na nàdur f èin. 

"'Nuair chualadh Neimh-ni guth a'bheil,^ 
Ghràd leum na bith a chruitheachd mhòr, 
An cruinne fo le uile làn, 
'Sna neamhadh- àrd le'n uile fliiòigh. 



'N fm dh' fneuch air pibrichibh gu leir, 
5 S gach crèutair bheannuich è 'nanflaid, 
S cha d 5 fheum ath-leafachadh air nì, 
A meafg a ghnìomhara alr fad. 

Air c4ar a dhearn tha dol mu'n cuairt 
Gach reult a ghluaifeas ann fan fpeur ; 
An cruthach gu leir tha 'ftigh 'na ghlaic, 
S a' deanamh thaic da ghairdean treun. 



I 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. $ 

Cia chuartuicheas do Bhith a Dhe ! 
An doimhne fhluig gach rèufan fuas ; 
fNan aoiripibh tha aingle 's daoin 
Mar fhligibh maoraich glacadh chuain. 

O bhithbhuantachd tha thufa a' d' Riogh, 

'S ni bheil fan t faogh'ls ach nì o 'n dè ; 

O 's beag an eachdruidh chualas diot, 

'S cha mhor do d' ghnìorrih ata fuidh 'n ghrèin. 

Ge d' thionndadh ghrian gu neimh-ni.rìs, 
S gach ni fa chuairt a foluis mhòir ; 
'S co beag bhiodh d' oibre 'g iunndrain uath, 
S bhiodh 'n cuan ag iunndrain fiieadh mheòir. 

An 'cruthach cha deun le uile ghloir, 
Lan-fhoiIIfeachadh air Dia nam feart, 
Cha 'n 'eiì 's'na h oibre ud gu leir^ 
Ach taifbein earlais air a neart. 

Le'r tuigfe thana.'s diomhaia 'duimi 
Bhi fgrudadh chuain ata gun chrioc 
An ljftir 's lugha dh' ainm ar Dè, 
Is tuille 's hichd da'r rèufan ì. 

Oir ni bheil dadum cofniouil rjot 

Ani meafg na chruthaich thu gu leir, 
? Sa meafg nan daoine^rii bheil cainnt 
A labhras d' ainm ach d' fhocal fèin. 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 



FULANGAS CHRIOSD. 

t O E fulangas mo fhlànai-f hear 
^3 T)° bhios mo Dhàn a' luaidh, 
Mor-irioflachd an àrd-Riogh fin 
Na bhreith 's na bhàs ro chruaidh, 
'Se/nt iongantas bu mhìorbhuilich 
Chuaidh ìnnfeadh riarnh do fhluagh : 
An Dia bha ann o fhìorruidheachd, 
Bhi fas na cliìoohran truagh. 

:*N ùair ghabht' am broinn na h òigh' e ;■ 
Le còmhnadh Spioraid De> 
Chum an Nadur Daonna fìn, 
A dheanamh aon ris fein ; 
Ghabh e'fgàil mu Dhiadhuigheachd ;. 
'S don BHRIATHAR dheamadh feòil, 
Is dh' fhoiilfich' an rùn diamhair fin, 
Am pearfa Chriofd le gìòir. 



Rugadh 'n fiàball aiblidh e, 

Mar dhìlleaehdan gun treòir ; 

Gun neach a dh'eana'dh càirdeas ris ? 

No bheireadh f àrdoch dho, 

Gun mhuinn.tir bhi 'gafhriothaladh, 

Na uidheam mar bu còir ; 

Ach eich is daimh ga chuairteachadh. 

D' an dual gach uile ghlòir 



LAOIDHEAN SPIORADAIL- 7 | 

Mu'n gann bha fios gu'n d' thàinig e, 
Do dhuifg' dha nàimhde mòr : 
B' èidir teich don Ephaid leis, 
Roimh Herod bh'air a thòir, 
Is e co naimhdeil dhìoghaltach 
■Chum Iofa churgu bàs , 
'S gur mharbhadh leis gach cìocharan 
A bha na rìogh'chd g-un dàil. 

Bha tuill aig na fionnachaibh 

ì&a'm folachadh o theinn, 

Bha neid aig na h èunlaithe 

Ann gèuga àrd na'n crann; 

Ach eifean do rinn'uile iad, 

S' gach ni fa' chruinne chè, 

Bha e fein na fhogarach, 

Gun chòmhnuidh aig fuidh ? n ghrein* 

Am feadh 'fa ghabh an Siànui-f hear 

Mar ionad tàmh an faogh'l, 

Mar 'lèigh ro ìochdmhar f àbharach 

Bha leigheas clann nan daoin : 

'N aon èugail riamh bu ghàbhuidh bh'anii;, 

'S gach galar cràiteach gèur, 

Do thionndadh e chum flànuchadh 

'N uair làbhradh e o bhèul. 

Thug teanga do na balbhanaibh, 
'S don bhàcach mhall a lùgh 5 







LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Do 'n bhodhar thug fe ehlàiilineachd, 

S' do dhaoine dall an iùl, 

Na lobhair bhreun do ghlanadh leis, 

Cur fallaineachd nam feòil: 

Is leighis gach èugail anama e, 

'S na mairbh do thug fe beò. 

Do fhearmonaich an foifgeul leis, 

Do dhaoine bochda truagh ; 

Is gheall e faorfa ihìorruidh dhoibh 

Bha 'n glais faoi chìs ro chruaidh : 

Na'n gaibhte ris an fhìrinn leo, 

Le creidimh f ìorghlan beò, 

'S gu 'm biodh iad air an lompuchadh 

O ghniomharaibh na feòl. 

Leari buidheann tur don fhàfach e, 

Is dh'f han tri laeth' na chòir, 

Cuig mile bha do dh'àireamh ann 

Bh'air fàilneachadh chion lòin : 

'N ro bheagan fhuairiad bheannuich < 

'N da iafg 5 s cuig arain eòrn, 

'S do itheadh nach gur fhàfuich iad 

Is dh' fhàg iad ni bu leòir. 

Do chaifgeadh anfadh cuain leis, 
'S a tonnadh uaibhreach mòr, 
A' ghaoth ro laidir bhuaidhreafach, 
Do chuairtich e na dhòrn :. 




1 ^i 

LAOIDHEAN SPIORADAIL. 9 

Ach aithris air gach mìorbhuile, 
Rinn Iofa ann fan f heòil, 
Cha chumadh 'n faoghal do fgrìbhirmibh, 
Na dh* ìnnfeadh e gu leoir, 

Ach 'n'air bha 'n tam a* dlùthach rS 
Ou'n iiùbhìadh e chum.glòir, 
Ghairrn e chuige'dheifcohuiì, 
Is dheafuioh e-dhoibh lòn ; 
Chuir e fios nan fuidhe iad 
'S gach uidheam air a bhòrd ? 
Aran 's fion do riaruich orr' 
Bha ciallach fhuil Is fheoiL 

Thug e fm mar ordugh dhoibh 
Bhi 'n conihmiidfi ac gu bràth, 
A dh' fhoillfeachadtì mhor-f hulan \ 
Do dh' fhuilig air an fgà ; 
Gu 'n itheadh is gu 'n òladh & 
,Do dh' f heartaibh 'mor a ghràk 
5 S gu 'm bitheadh e mar chuimhne aig 
A mhsinntir air a bhàs. 

5 N uair thainig chum a ghàraidh e, 
Do bhi a chràdh ro rhhor : 
'N uair fhuair e 'n cupan feirge fin. 
©ha oiliteil fearbh r'a òl, 
Air ghoil bha chuifle craobhachfan 
Tre-chorp ro naomh 'ga fhàfg ; - 

B 



io LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Na fhollas foìa braonadh 'mach 
Tre aodach air an làr. 

'N fin thuit e air a ghlùinibh fios 

Ag deanamh ùrnuigh ghèur, 

" Athair chaomh ma's comas e, 

" An deoch fo cuir uam fèin ; 

" Ach fo a* chrioch mun d' thàinmg mi, 

" Gu 'n fàbhalain rrio thrèud, 

" Mar fm ni iarram fàbhor, ach 

" Do thoil gu bràth-bhi deunt." 

Be fud an cupan uamhunnach, 

Do fhuair e ann 'na làimh ; 

Peacadh 'n t faoghail ga chuairteachadh 

' S gach duais a bhuineadh dhà., 

Na dh' fhuiJ' geadh 'n faoghal gu fìorruidheachd 

Do phiànntaibh is do chràdh, 

^Chuaidh t fud a leagadh comhladh air, 
'S an deoch ud dh' òì nan àit. 

B'e 'n Diabh'l a fhealbhuich lùdas fm, 
Le cfàroidhe dùbailt' flar ; 
An cealgoir fanntach lùbach ud, 
A chuir dubh-chùl re Dia : 
An troiteir reic e Shalànai'fhear, 
'S a mhaighfdir gràdhach fein, 
Is bhrath da naimhde bàfmhur e, 
t Fuidh chàirdeas pòg a bheul. 



.1 

LAOIDHEAN SPIORADAIL. u 

An fin do rinn iad prìofunach 
Dn dh' Iofa gun chionfàdh, 
'Is thug iad dh' ionnfuidh Phìlat e, 
Gu 'n dìteadh e chum bas : 
Do dhìt am breitheamh èucorach 
Le fiadhnuis bhrèig an Tì, 
Bha choguis fein ag innfeadh dha 
Bhi dìthchiontach is fìor. 

Do cheangail agus fgiùrs' iad e 
Le' buillibh drùiteaeh geur, 
An f heoil o'n chnaimh do rùifgeadh leo 
Na meallaibh brùit gu leir, 
A chorp ro nacmh do mhilleadh leo. 
'S a chreuchda fìleadh flos ; 
Ari fhuil le'r cheannachadh 'n faoghai fo 
. Gun fgaoinn bhi dhith na.prìs. 

Do rinneadh crùn don fgitheach ìeo, 

'S do fhith iad e gu teann, 

Chur tuille pian is nàire air, 

Do fpàrr iad e mu cheann ; 

'Na cheanri a fleach do bhuaiieadh ko 

Na bioradh cruaidh ro gheur, 

Is aghuidh ghloirmhor d 3 fhclaich iad 

Le 'n fileadh falach breun. 

'N uair chuir iad an crun nàrach air, 
Rc chràiteach goirt do bhì, 

B 2 . ' 



x 2 ^AOIDHEAN SPIC ?.AD AIL. 

Do fgeudaich iad le fgàrlaid e 
'S chuir coìbh *na laimh mar Rr 
Is labhair iad gu fgallaifeach 
A' fanoid air an Tì, 
Fàillte Riogh nan Iùdhach dhuit, 
Le 'n glùn ga chromadh fìos* 

Le 'm foirneart mhoir do èigneich e 
Chrann cèufaidh thogail fuas^ 
Ge bu chruaidh fùd b' fhèudar e 
Bhi 'g gèilleadh dhoibb fan uair; 
A chuifleadh caomh ag tràfgadh as, 
'S a neart ga fhàfgadh uaidh, 
A' dìreadh 'n t fleibh gà fhàruch, gus 
An d' fhàilnich e faoi 'n chuàil. 

Sios air an leabuidh dhòruinnich, 
Le dheòin do luigh e fein ; 
Ruifgt' air a chrann do fhìneadh e, 
■'S gach allt dheth fpion o chèil : 
A chorp ro naomha beannuightfe, 
Do cheangail iad gu teann, 
Le tairn'ibh 's ord ga 'n fparradh fud, 
Gu daingion ris a chrann. 

An crann an fm do dhìrich iad, 
Is Iofa thog air fuas, 
Air na tairn' ibh chrochadh e 
Le dochann tha doth-iuaidh ; 



x 



LAOIDHEAN SPIORADAIL, 

A chudthrom fein a' rèubadh as 
Gach crèuchd na chois 's na làimh,. 
Is fhuil ro phrifeil naòmhafan 
Gà taofnadh fios gu lài\ 

Ge bu mhaflach cràiteach Ieis 
Am bàs do dheilbheadh leo ; 
Aon ghearan riamh cha d' thainic uaidh 
An aghuidh. naimhde mor ; 
-Ach fann a ghabh e 'n leith-fgeulfan, 
Ga 'n teafairginn gu hor, 
" O Athair thoir dhoibh maitheanas, 
^ Ta'id aineolach nan gniomh." 

Chuaidh dibhfhearg Dhe a thaomadh air 
Gach uile thaobh mu'n cuaixt, 
Gnuis a ghraidh do fhoìàich air 
Is thionndadh folus uaidh ; 
.Do'èigh e faoi na pianntuidh fin, 
" Mo Dhia ! Mo Dia na trèig ! 
" Na ceil do ghnuis ro fhàbharach, 
Xi 'S na fàg me ann a mfhèum." 

Na 'n rachadh an trom-dhioghaltas ud 

Do ghiùlain los' e fein, 

Leag air a chinneadh daonna fm 

'S na h aingle naomh le eheil, 

Do chafgradh ann a mòmaint bhig, 

Na Slòigh ud leis gu lèir : j 






% LAOIDHEAN S^IORADAIL. 

Am braon bu lugh' da fhulangas 
Do loifgeadh *h cruinne cè. • 

Do orduich Dia nan iluagh 'nfm, 
lad thèachd mu'n cuairt don t fiiabh, 
Gach uile nàdur rèufantadh, 
Do rinn e fein o chian -, 
'S gu 'm faifte ghaol da chrèutairibh 
S do bhèufaibh pheacaidh fhuath, 
Ann fan fheirg do thaomai.ch e 
Air Mac a ghaoil fan uair. 

'Se fò bu chainnt da fhulangas,. 

" Nois tuigibh uile ihluagh, 

" Naditr^fcfeitidh pheacaidh fnx, 

" 'S am dhòruinn faicibh dhuais ; 

<c ìs nadur teannna cèartas fìn 

" Do ghlac me as leith chàich ; 

" Nacìi maith dhamh bonn da 'm fiacha 

" 'S nach diòl 'le ach mo-bh.às" 

Bha 'mb'às ud malluicht' piantachaiì, 
Ro ghuineach dio'ltach dòigh ; 
Ro cbàriteach nàrach fadalaeh, 
*S e teachd neo-gfirad na chòir : ^ 
Bu ni ro oillteil uamhufach, 
Seachd uair' bhi 'n crcchadh beo, 
■ Air fèitheadh chuirp gan ipionadh as ? . 
Lv Co dh'f heudas innfeadli leon ! 



LAOIDHEAN SPIORADAIL, 

Bha briogh a chuirp air tiormachadh * 

xAn àmhuinn feirge De : 

'S a chroidhe 5 cairdeil fmnneach 

Ag leagha fìos mar chèir : 

A theanga lean r'a ghialaibhfin, 

Bha riamh am pairt a fhluaigh ; 

ìs fbirneart na'n geur-phiamita fìn, 

A fniomha anama uaidh. 

A raodharc ghlan do fhàilnich air 5 

'S,mar ghloin do fhàs a fhùil ; 

Bha f eìtheadh chroidrr a brifteadh r.ij. 

'S bhràguid cìifgeadh dlù : 

A ghnuis bu àille fnuadh is dreach, 

Do thionnda uaine lì ; 

Air leam gu 'm faic- me ealghris alr 

Cur a chath fhearbh gu crìch. 

Air leam gu 'm faic me chrèuchdafan!, 
Mar a rèub na tairn 'e fheòil ; 
An f huil fas dubh aig ragadh ump ; 
Sior lagach air a threoir ; 
Draoch a bhàis a tionàl uim' ; 
,'S e dealachadh r'a fgiamh ; 
Ar ieam gu 'n cluinn me'g ofnaich e ; 
'S a phìofgai! bha 'na chliabh. 

Fa dheireadh iabhair lofa riu, 
c; Tha me an ìota mhòr : " 



M 



16 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Ghabh domblas agus fìongeur iad, 

'S deoch fhìn iad dha r'a òl, 

'Nfm dubhairt, " Tha e crìochnuicht 

" Gach nì ghabh me os laimh," 

'S le fgairteachd gheur do ghlaodh e 'mach 

Is chlaon e cheann gu bas. 

Be fud an glaodh bha cruadalach, 

Do cliual e 'n cruinne cè ; 

Gach crèug air talamh fgealbadh leis, 

'S na mairbh do chlifg gu leir : 

Do thipndadh- ghrian gu dorchadas, 

Is chaochail colg gach nì, 

Bha chruitheachd mar gu 'm bàfaich i, 

'S i tàradh chum a crich. 

Na flaitheas bha riamh fòlafach 
'S gach flòigh bhà fubhach fhuas, 
San am fm rinneadh brònach iad, 
? S an ceòl dò leig iad uath ; 
Re faicfm dhoibh an Ughdair ac ? . 
San ùir ga leagadh f ios, 
An bas a bhi ga cheangalfan 
Thug anam do gach nì. < 



■ ;; -k 



L AOIDHEAN SPIORADAIL. 



LA A BHREITHEAMHNAIS. 

AM feadh 'ta chuid is mo don t faogh'l 
Gun ghaol do Chriofd, gun fgoinn da 
reachd, 
Gun chreideamh ac gu'n d'thig e ris, 
Thoirt breith na fìrinn air gach neach* 

An codal peacaidh 'ta'id nan fuain, 
Ag. bruadar pailteas do gach ni ; 
Gun umhail ac n'air thig am bàs, 
Nach meal iad Fàrras o'«n ard Rìogh. 

Le cumhachd d'fhocail Dhe tog fuas, 
An iluagh chum aithreachais na thrà, 
Is beannuich an Dàn fo do gach neach, 
Bheir feachad eiileachd dha le gràdh. 

Mo fmuaintidh talmhuidh Dhe tog fuas, 
'S mo theanga fuafgail ann mo bheul ; 
Do chum gu'n iabhrainn mar bu chòir^ 
Mu ghlòir fmu uamhunn laeth Dhe. 

Air meadhpn oidhch' n'air bhios an faogh'I, . 
Airaomadh thairis ann an fuain ; 
Grad dhuifgear fuas an Ginneadh Daonn', 
Le glaodh na trompàid 's airde fuaim. 

C 



iS LAOIDHEAN SPIORADAIL, 

Air neul ro ard ni fhoillfeach f èin, 
Ard aingeal trèun le trompaid mhòir ; 
Is gairmidh air an t faogh'l gu lèir, 
Iad a ghrad èiridh chum a mhòid : 

" O cluinnibhs uile chlann nan daoin, 
" Do thainig ceann an t faogh'l gu beachd ; 
" Leumaibh 'nar beatha fibhs 'ta marbh, 
" Oir gu dearbh 'ta Ios' air teachd." 

Sèididh fe le fgal co chruaidh, 
S gu 'n cuir e fleibhte 's cuain nan rith ; 
Clifgidh na bhios marbh fan uaigh, 
Is na bhios beo le h uamhunn crith. 

Le h ofaig dhoinionnaich a bhèil. 

An faogh'l fo rèubaidh fe gu garg, 

3 S mar dhùn an t feangain dol na ghluais, 

Grad bhrùchdaidh 'n uaigh a nios a mairbh. 

'N fm cruinnichidh gach cos is làmh, 
Chuaidh chur fan àraich fad o chèil ; 
5 S bidh farum mor a meafg nan cnàmh, 
Gach aon diu dol na àite fein. 

Mofglaidh na fìreanaich an tùs, 
• Is dùifgear iad gu leir o 'n fuain, 
An anamaibh turlingidh o ghlòir, 
Ga 'n còmhlachadh aig beul na h uaigh. 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. uj 

Le h aoibhneas togaidh iad an ceann, 
'Ta àm am fuafglaidh orra dlù ; 
Is mar chraoibh-mheas faoi iomlan blàth, 
,Ta dreach ari Slànui' fhear 'nan gnùis : 

Ta obair Spiorad naomh nan gràs * 

Air glanadh 'n nàduir o 'n taobh fteach : 
'S mar thrufgan glan 'ta ùmhlachd Chriofd, 
Ga'n deanamh fgìomhach o'n taobh 'mach, 

Duifgear na h aingidh fuas 'n an dèigh, 
Mar bhèifdibh gairifneach as an t flochd y 
'S o ifrinn thig an anama truagh ; 
Thoirt coinnibh uamhafach da 'n corp. 

'N fm labhruidh 'n tanam brònach truagh 5 
R'a choluinn oillteil, uamhurr, bhreun, 
6f Mo chìaoidh ì ciod uime dh' eirigh thù 
" Thoirt peanas dùbaiìt oirn le.xhèil ? 

r O ! 'ii eigin damhfa dol arìs, 
" Am prìoftm neo-ghlan fteach a'd' chrè ? 
" Mo thruaighe me, gu 'n d' aontaich riamh 9 
" Le d' an mianna brùideii fèin I 

" O 'm fuidh me dealach riut gu bràth ! 
" No 'n d' thig am bàs an feafd a' d' chòir ! 
" 'N drùigh teine air do chnamhaibh iairn ! 
" No dibh-fhearg Dhia an ftruidh i t" fheòìl !" 

C 2 



m 



20 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Eiridh na rìgkridh 's daoine mòr, 
Gun fmachd gun òrdugh ann nan làimh ; 
'S cha naithn'ear iad a meafg an t fluaidh, 
O 'n duine thruagh bha ac na thràill. 



5 S na daoine uaibhreach leis nach b' fhiù, 
Gu 'ìì ùirihlaicheadh iad fein do Dhia } 
O faic anois iad air an glùn ;- 
Ag deanamh ùrnuigh ris gach iliabh : 

" O chreugaibh tuitfuidh air ar eeann, 

" Le fgairnich gharbh do chlochaibh cruaidh, 

" ìs fgriofaibh fmn a.tir nam beò, 

" A chum 's naeh faic finn gìòir an Uain !" 

Amach as uamhaidh gabhuidh thriall 
An diabhal 's a chuid aingìe fèin, 
Ge cruaidh e 's èigin teachd a làthair, 
Ag flaodadh fhìàbhruidh air a dhèigh, 

'N fin f àfuidh ruogha ann fan fpèur 
Mar f hàir na maidne 'g èiridh dearg - r 
Ag innfeadh gu bheil Iofa fèin, 
A teachd na dèidh le iaeth garbh : 

Grad fhofgladh as a chèil na neòil, 
Mar dhoras feòmair an ard Riogh, 
Is foiilfichear am Breitheamh mòr ? 
Le glòir is greadhnachas gun chrìoch* 



. LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Tha 'm bogha-frois mun cuairt da cheann, 
'S mar thuil nan gleann tha fuaim a ghuth j 
*S mar dhealaineach tha fealladh fnùl, 
A fpùtadh as na neulìaibh tiugh. 

A ghrian ard-locharan nan fpèur, 
Bo gnloir a phearfa gèillidh grad : 
An deallradh drillfeach thig o ghnùis, 
A folus mùchuidh fe air fad. 

Cuirfidh fi uimpe culaidh bhròin, 

'S bidh ghealach mar gun dòirt' orr' fuil ? 

Is crathar cumhachdan nan fpèur, 

A teiìg nan rèulta as am bun. 

Bidh iad air uigh-dealì ann fan fpèur,' 
Mar mheas air geig re h anradh garbh ; 
Tuiteam mar bhraonaibh drf uifge' dlù, 
' 'S an glòir mar fhùile duine mhairbh. 

Air charabad teine fuidhidh fè, 
'S mtin cuairt da bèucaidh 'n tairneanach^ 
Ag dol ìe ghairm gu crìch na neamh, 
'S ag reub.nan iieui gu -doineannaeh. 

O chuidhlibh charbaid thig amach, 
Sruth mor do theine laift' le feirg ; 
Is fgaolidh 'n tuil ud air gach taobh, 
Ag cur an t faogh'I na lafair dheirg, 



..^ 



M 



22 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Leaghuidh na Dùile 'nuas le teas, 
Ceart mar a leaghas teine cèir : 
Na cnoic 's na fieibhte lafaidh fuas, 
'S bidh teas-ghoil air a chuan gu ìeir. 

Na beanntaidh iargolt nach dug feach, 
An fdoras riamh do neach da'n deòin, 
Ta iad gu fialuidh taofgadh 'mach, 
An ionmhas leaght' mar abhuinn mhor. 

Gach iteach bha fgriobadh cruinn an òir, 
Le fannt, le dòbheart, na le fuil; 
Lan chaifgibh 'nois bhur 'n iota mòr, 
San nafguidh òluibh dheth o'n tuil, 

O fibhfe ri-i bhur bun don t iaogh'I, 
Nach dig fìbh 's caoinibh e gu gèur, 
'N uair tha e gleacad ris a bhas, 
Mar dhuine làidir dol don èug. 



A chuifleadh chleachd bhi fallain fuar, 
Re mireig uai'reich feadh nan gleaiin, 
'Ta teas a chìeibh ga ? n fmùidreadh fuas, 
Le goilibh buaidhreis feadh nam beann. 

Nach faic fibh chrith tha air mu'n cuairt, 
'S gach creug ag faafgladh ann 's gach iliabh 
Nach cluinn fibh ofnaich throm a bhàis, 
13 a chroidhe fgàineadh ftigh 'na ehliabh, 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 23 

An cùrtain gorm tha nunn o'n ghrein, 
'S mu'n cuairt don cruinne chè mar chleòc, 
Crupaidh an lafair e r'a chèil, 
Mar mheiìlteie: air na h èibhle beò. 

o 

Tha 'n t aidheir ga thachd le neulla tiugh, 
'S an toit na meallaibh dubh dol fuas ; 
'Sàn tein millteach fpùtadh 'mach, 
Na dhuaìaibh caifreagach m'n cuairt* 

:■■;, ■ %. . 

t Tiomchioll a chruinne fo gu leir, 
Borb-bhèucaidh 'n tairneanach gu brais : 
'S bidh 'n lafair lomadh gìoir nan fpèur, 
Mar fhalaifg ris na fleibhte cas. 

Is chum an doinionn atadh fuas, 
O cheithir airdibh gluaifidh ghaoth ; 
Ga fgùirs' le neart nan aingle trèun 5 
Luathach an lèirfgrios o gach taobh. 

Ta ohair na fe laeth rinn Dia, 
Le lafair dhian ga chur na fgaòil ; 
Cia mor do ihaoibhreas Riog na 'm feart 
Nach iunndrain cafgradh mhìle faogh'l ! 



5 M feadh tha gach ni an glacaibh 'n èug : 
'S a chruitheachd gu lèir dol bun-ofcionn 5 
Teannaidh am Breitheamh oirne dlù, 
A chum gach cuis a chur gu ceann. 



.// 



24 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

'N fm gluaifidh fe o aird nan fpèur, 
Air cathair a Mhòrdhachd fein a nuas, 
Le greadhnachas nach facas riamh, 
'S le Dhiadhach fgeudaichte mun cuairt. 

Ta mìle tairneanach 'na laimh, 
A chum a naimhde fgrios am feirg, 
Is fonn-chrith orr' gu dol an grèim, 
Mar choin air èiil re h am na feilg. 

Ta aingle gun àireamh ann na chùairt, 
Le 'n fùilibh fuidhicht' air an Rjogh, 
Chum rith le ordughfan gun" dàil, 
S na h uile àit ga'n cur an gnìomh. 

O ludas thig anois a làthair, 
'S gach neach rinn bràithreas riut a' d' ghniornh. 
An dream a dh'àichean creidimh Chriofd, 
Na rèic e air fon ni nach b'fhiach. 

A fhluagh gun chiaìl thug miann don òr, 
Roimh ghlòir is aibhneas fiaitheas De, 
Bhur malairt ghòrach faicibh nois, 
*S an fgrios a thug fibh oiribh'fein, 

'S a mhuinntir uaibhreach leis 'mbu nàr, 
Gu 'n cluinnte cràbhadh dhà 'n ar teach j 
Faicibh a ghlòir 's na b' iongnadh ieibh, 
Ged dhruid e fibh a' rioeh' chd amach. - 



* 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 25 

O Herod faic a nois an RAogh, 
D'an d'thug thu fpìd is mafladh m'òr, 
Ga fgeudachadh le trufgan ruogh, 
Mar fhuaincneas fgallais air a ghlòir. 

Nach faic thu Breitheamh an t faoghail gu leir 
'S mar èudach uime 'n Iafair dhearg ; i - 
Ag teachd thoir duais do dhaoine coir, 
'S a fgrios luclid dòbheirt ann am feirg ? 

ìs thufa Phuat tog do fliùil, 

'S gu 'm faic thu nois' a mùgha mòr ; 

An creid thu gar h e fud an Ti 

A rinn thu xlhtteadh air do mhòd ? 

An creid thu gur e fud an ceann, 

Mun d' iath gu teann an fgìtheach gèur ? 

Na idir gur i fud a ghnùis, » 

Air theilg na h Iùdhaich fileadh brèun ! 

mL bu leor gur theich a ghrian air cùl, 
Ag diultadh fotdhnuis thoirt don ghniomh ? 
Ciod uim' nach d'fhuair a chruitheachd'bàs, 
'N uair chèufadh air a chrànn a TRIATH! 

Cuirfidh fe aingle 'mach gach 'taobh, 
Chum ceithir ghaothaibh 'n domhain mhòìr, 
A chuairteachadh gach aon'don t nuagh, 
A fceach gu luath a dhionnfuidh mhòid. 

D A 



26 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Gach neach a dh' jiitich coluinn riamh, 
O'n ear 's o'n iar tha noife teachd, 
Mar fcaoth do bheachaibh tighn mu ghèig, 
An deidh dhoibh èiridh 'mach o'n fcep. 

'N fin togfuidh aingeai' gloirmhur fuas, 
Bratach Chriofd da'n fuaincneas fuil : 
A chruinneachadh na ghluais fan chòir, 
'S da f hulangas rinn dòigh is bun. x 

Da h ionnfuidh cruinnicheadh mo naoimh, 

Is tionailibh gach aon don dream, - 

A rinn gu dileas is gu dlù, 

Le creideamh 's ùmhlachd ceangal leam. 

^N fin tionfgnaidh 'm Breith' air cùis an là 

Do chum a nàimhde chur faoi bheinn, 

Xs fofglaidh fe na leabhrain fuas^ 

Far am bheii peacadh 'n t fluaigh air chuimhn' 

Fofglaidh fe 'n croidhe mar an cèu'n, 
Air doigh 's gur lèir don uile neach, 
Gach uamharrachd bha.gabhail tàrnh, 
Air feadh an àrois ud a fleach : 

'N uair chi an fealladh fo dhiubh fein, 
Is dearbh gur lèr dhoibh ceartas Dia ; 
'S bidh 'n gruaidh a leaghadh as le nàir, 
JNach lugha cràdh na teine dian. 



S X 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 27 

Togfuidh an trompaid 'rìfd a fuaim, 
Na labhradh is na gluaifeadh neach ; 
Air chor gu'n cluinn gach beag is mòr 
Aìmreith thig air gach feòrt' amach. ': 

A dhaoine fanntach thrèig a chòr, 

'S a leag.bhur dòchas ann bhur toic, 

'S a ghlais gu t-eann bhur croidhe fuas, 

'S a dhruid bhur cluas re glaodh nam bochd: 

An lomnochd cha do dhion o'n fhuachd, 
'S don ocrach thruagh cha d'thug fìbh biadh, 
Ged lion me fein bhur cifd' do lòn, 
'S bhur treuda' chur a mòid gach bliadhn. 

Ni bheil fibh iomchuibh air mo rìogh'dhd, 
As eugmhais f ìrinn, iochd, is is gràidh : 
'S o reub fibh m' iomhadh dhibh gu lèir, 
Agraibh fibh fein 'nar fgrios gu brath. 

Is fibhs' bha guidheachan gu dian, 
Gu'n glacadh J n Diabh'l bhur 'n anamfein ; 
'S meithich bhurn ùrnuigh fhreagradh dhuibh, 
'S na h abraibh chaoidh', Cur cruaidh am beìniu 

Is fìbhs' a rinn bhur teanga' fein, 
A ghèurachadh chùm uiìc mar fcian. 
Le tuaileas, culchaihnt, agus brèug' 
'S le blaifpheurn tabhairt bèum do Dhia 
D 2 



28 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

" A nathraiche millteach 's oillteil greann. 
" Cha bhinn leam ceol bhur frannruich ard, 
" 'S cha 'n eifd o'r teangaidh ghobhlaich 'cliù 
cc Le drùchd a phuifeinn air a barr. 

cc Is fibhs' thug fuath do m' orduigh naomh, 
" Is leis nach b'ionmhuinn caomh mo theachj 
cc Leis am bu bhliadhna fuidhe uair, 
6C Am àros tabhairt cluais do m' reachd : 

cc Cionnas a mhealas fìbh gu bràth 
cc Am flieirbhis fàbaid fhiorruidh bhuan ! 
u Na cionnas bheir bhur n anam gràdh, 
fì Don ni da ? n d'thug bhur nàdur fuath ? 

* c Luchd mìruin agus formaid mhòir 
" Da'n dòruinn iomlan fonas chàich 
cc Le doilghio's geur a cnàmh bheir teang' 
" Mu aon neach oirbh fein bheir bàrr : 

<c ■■Cionnas' a dh' fheuas fibh gu bràth 
" Lan flionas aiteach ann an glòir ; 

" Far am faic fibh mìllte dream. 

6i Ga'n ardach os bhur ceann gu mòr ? 

" Am fad 's bu lèr dhuibh feadh mo rìogh' chd, 
cc Neach b' airde inbhe na fibh fein ; 
u Nach fadadh mìrun 's formad cùirt, 
" Tein' iffrin duidb ani flaitheas De? 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 



2 9 



" Mar b' ionmhuinn leibh bhi lofgadh 'n teas 

" Bhur n uabhair, dheafuich me dhuibh fearg, 

" Leabuidh theth ann luidh fibh fios, 

" Am brachaibh-lìn do lafair dheirg : 

" Ged bheirinn fibh gu rìoghachd mo ghloir, 

" Mar mhucaibh fleach gu feòmar Rìogh-j 

" Bhur nadur neoghlan bhiodh ga chràdh, 

" Le'r miannaibh bàfuchadh chion bìdh. 

" Gach neach tha iomchuibh air mo rìogh'chd, 

u Teannuibh fìbhfe chum mo dhers, 

" Is crunnichidh feachd chum mo'chlì, 

" A chrìonach o na crannaibh meas." 



'N fin tearbainidh fe chum gach taobh,, y 
Na caoraich o na gabhruibh lom ; 
Ceart mar ni buachaille an trèud, 
'N uair chuairteachais e fprèidh air tom. 

'N fm labhrudh fe re-luchd a dheis, 
" Sibhs' ta deafuicht le mo ghràs, 
" Thigibh, fealbhuichibh an Rìoghachd, 
" Nach faic a fonas crìoch gu bràth. 

" Do fpealg me 'n geat' bha oirbhfe dùinnt, 
| Le m' ùmhlachd 's m' f hulangas ro-gèur : 
% 'S dh' fhofgail an t fleadh gu farfuing fuas, 
" Am leath-taobh doras nuadh. dhuibh fein. 



*o LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

" Ghum craoibh na beath' ta 'm Fàrrais Dè, 
" Le h cibhneas teannaibh fteach do còir : 
" 'S a fearta iongantach gu lèir, 
" Dearbha bhur nuile crèuchd 's bhur ieon. 

" An cloidheamh bha ruifgte laift' da dion ? 

" O laimh ar finnfir Adhamh 's Eubh, 

" Do rinn me truaill doin chroidhe dhà, 

" 'S a lafair bhàth me le m 9 fhuiì fèin. 






" Faoi dofraich ùrair fuidhibh fìos, 
" Nach fearg 's nach crìon am feafd a biàth ; 
" 'S mar fmeòraichibh a meafg a geug, 
" Chum moìaidh gièufaibh binn bhur càil. 

" Le a raaife fàfuichibh bhur fùil, 
" Is oribh faoi fgàil cha drùigh an teas, 
" Ò a duillich chùraidh òluibh flàint ; 
" Is bithibh neimh-bhafbhur le nà meas. 

" Gach uile mheas tha 'm Fàrrais Dè, 

" Ta nois gu.lèir neimh-thoirmifgt' dhuibh ; 

" Ithibh-gun eagaì o-gach gèig, 

" A nathair nim-h dar tèum a choidhch. 

" Is uile mhiann bhur n anama feìn, 

" Lan-fàfuichibh gu ìèir ann Dia, 

" Tobar na firinn, iochd, is gràiclh, 

" A mhaireas ìm gu cìan na 'n cian. 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 31 

u Mor-inntleachd iongantacb na ilàint. 
<c Sior rannfuichibh air aird ^s air ieud 9 
" 'S feadh oibriche mo rioghachd nihòir, 
" Bhur n eòlas miannach cuiribh 'meud. 

cc Bhur n aoibhneas, mais, bhur tuigs', 's bhur 
" Bitheadh gu fiorruidh f às ni 's mò : [gràdh, 
cc 'S ni 'n coinnich fibh aon ni gu bràth, 
" Bheir air bhur n anam cràdh no leòn. 

cc Cha n fhacadh fùil, 's cho chuladh cluas, 
|CC Na thaifg me fuas do fhonas duibh, 
cc Imichibh, ? s biodh bhur dearbheachd fèin, 
Sior-innfeadh fgèul duibh air a chaoidhch." 



Ach ris a mhuinntir th'air a chìì, 
Labhruidh fe 'na dhìoghaltas cruaidh, 

A chuideachd nach d'thug gràdh do Dhia, 
cc A chum an diabhail fiubhìaibh uam r 

:c 'S mo mhalluchd maille ribh gu brath, 
I A chum bhur cràdh 's bhur cur gu pian : 
Gìuaifibh chum an teine mhòir, 
Dar ròfdadh ann gu cian nan cian." 

Vlar a-fgàin an talamh as a chèil, 
N uair ghabb e teaghlach Chòrah; fteach, 
Heart laimh riu fofglaidh 'n uamha bèul, 
S i ■_ miananaich air fon a creicm 



3 3 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Is mar a fhluig mhuc-mhara mhòr, 
Iònas 'n uair chuaidh theilgeadh 'mach, 
Ni ilugan dubh an dara bàis, 
A charabad iathadh umpa fleach. 

San uamhaidh taobhaidh iad re chèil 
A ghluais na mbeatha gu h èucorach : 
Luchd mionn is mortaidh 's fìa'nais bhreig ; 
Luchd meifg is rèibinn 's adhaltranais. 

Mar chualaig dhris an ceangàl teann, 
Ann flabhruidh tha gach dream leo feìn ; 
'S an cornunn chleachd bhi 'n caidreamh dlù, 
Mar bhioraibh rùi'fle dol nan crè. 

Mar leòmhan garg faoi chuibhreach cruaidh, 
Le thofcaibh rèubadh fuas a ghlais : 
An flabhruidh cagnuidh iad gu dian, 
'S gu brath cha ghearr am fìacla phrais. 



Bidh iad gu fiorruidh 'n gìacaibh bhàis 
S' an croidhe ga fhàfgadii afd' le bròn, 
Ceangailt' aircuan do phronnafc laifd' 
? 3 a dheatach uaine tachd' an fròn. 

Mar fpairneig fuaighte ris an fceir, 
Tha iad air creugaibh goileach teann : 
Is dibh-fheirg Dhe a feideadh chuain, 
Na thonnaibh buaidhreis thair an ceann. 






LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

'Nuair dhùineas codal cruaidh an fùiJ, 
Teas feirg 's an-dochas dùifgidh iad ; 
A chnuimh nach bàfuich 's eibhie beò, 
Ag cur an dòruinn fìiiorruidh 'meud. 

Air ifrinn 'n uair a gheibh iad feaibh, 
'S lan-dearbha co ga 'n toir iad cis, 
Feudfuidh iìnn an gearan truagh, 
Chur ann 's na briathraibrTcruaidh fo fìos. 

" O ftaid na neimhni 'n raibh me 'm thàmh, 
" Ciod uime dh'àrduch Dia mo cheann ! 
<c --Mo mhìle malluchd aig an là 
" 'N do ghabh mo mo mhathair me na b: 

" Ciod uime fhùair me tuigfe riamh ? 

" Na ciall is reufan chum mo fdiùr ? 

p Ciod uim' nach d'rinn thu cuiìeag dhiom : 

" Na durrag dhìblidh ann fan ùir ? 

Am mair me 'n fo gu faogh'i nan faogh'! ! 
g 'N dig crioch na coachladh òrrri gu brath ì 
" Am bheil me nois fan t fiorruidheachd- bhuan, 
" A' fnàmh a chuain ata gun tràigh !" 

Ged àiream uiie reuka neamh, 
- Gach fèur is duillich riamh a dh'fhàs. 
" »Ma. ris gach braon ata ikn chuair, 

'S gach gaine.amh chuairticheas an 'irikh 
E 



53 



34 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

cc Ged chuiream mìle bliadhna feach, 

cc As leth gach aon diubh fud gp leir, 

cc Cha d'imthich feach don t f ìorruidheachd mhòr. 

<c Ach mar gu 'n tòificheadh i 'n de. 

4C Ach O ! 'n do theirig trocair Dhia ! 
cc 'S am pian e me gu faogh'l nan faoghT! 
cc Mo fhlabhruidh 'n lafuich e gu bràth ! 
cc No glas mo làmh an deun e fgaoil ! 

cc 'M'bi mbeul a dh'orduich Dia chum feiim 

cc Air feadh gach linn a chliù gun 'fgìos^ 

cc Mar bhalagan-fèididh fadadh fuas 

cc Na lafraich uain ann ifrinn fliìos"! 

cc Ged chuaìdh mo thruaighe thair mo neart 

cc Gu deimhin fein is ceart mo bheinn ; 

cc Ach caite bhios me 'n fo gam chràdh, 

cc Mu'm bi do cheartas/àitheach dhiom ! 

cc No 'mbi thu dìo'lte dhiom gu bràth ? 

cc 'N deach lagh an nàduir chur air cùl ? 

cc Mo thruaighe me ^ 'ne fo am bàs 

* c A bhagair thu air Adhamh 'n tùs ? 

cc Air fgà do dhio'ltais 'm bi thu fniomh 
cc Sntahain mo bheath' gu fiorruidh caol ? 
cc Nach leor bhÌTnile blidhn gàm lofg' 
<c As leth gach lochd a rinn me 's t faoghT? 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 35 \ 

^ Ged lean do dhìo'ltas me ga'm chùl, 

" Cha 'n arduieh e do chliù a I)he, 

" 'S cha'n f hiù dot Mhòrdhachd t f hèarg a chofd, . 

" Air comharrtha co bochd rium fein, 

" O Bhia ! nach fgrios thu me gu tur ? 

" 'S le d' chumhachd cuir air m anam crioch, 

" 'S gu flaid na neimhni teilg me uait, 

" Far nach 'eil fulang, fmuain, no^nìomh. 

" Ach O ! fe fo mo thoilltneas fein 

" Is ni bheil èucoir bunntain rium ; 

" Oir dhiùlt me tairgfe fhaor do Chriofd, 

" 'S nior ghabh me da fhuil phrifeil fuim. 



" Mo choguis dìtidh me gu bràth, 

" An fhia' nais hha ga 'm chàineadh riamh 3 

" An-iochd na èucoir ann mo bhàs, 

" Cha leig i chàramh 'm feaid air Dia. 

" Do theilg me àitheanta air mo chùl, 

" Is rith me dùthrachdach gum fgrios, 

" Is fhia'nais fein a' m' chroidhe mhùch, 

" Ag druid mo fhùiìe roimh mo leas. 

" Cia meud an dìogh'ltas tha dhamh 'n duaì 

" As leth mo pheacaidh uamhurr dàn ! 

" Am peac' thug dù'lan do f Iiuil Chrìofd, 

" 'S a dh'f hàg gun eifeachd brìogh a bhàis ! 
E 2 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

<c Gidheadh nach 'eil do Bhuaidhean fein 
" Neimh-chriochanach gu lèir o chian ? 
cc S an d' thoirmo chionnt air iochd,'s air gràdh. 
" Gu'm f às iad criochanaicht ann Dia ? 



Bheil comas duit mo thilgeadh uait 
Far nach cluinn do chluas mo fcreid ? 
'M bheil dorchadas an ifrinn fein 
Far nach lèr do Dhia mo ftaid ? 



-i 



C( 



Ann d' aoibhneas iomlan, 'n eifd dò chluas 
Re creutair truagh a rinn do làmh, 
Ag èigheach, Athaìr ! gabh dhiom truas, 
'S leig fuarach do ghoil-fmear mo chnàmh ? 

Eifd o mo Dhia ! mo thagradh bochd, 
■S gach ofna ghoirt 'ta tighn a 'm chliabh, 
\S aon athchuinge do iarram ort, 
Tairèis each lochd a rinn me.riamh : 



Ci 'N uair ghuileas me deich mrie bliadhn 
" San lafair dhian fo fein gam chràdh, 
cc 'N uair fgìtheas deamhain bhi gam phian, 
cc deonuich Dhia gu'mfuidh me bas ! 

" Ge fruagh mo ghuidhe cha'n eiftear è 
cc Is fois na fèdh cha'n fhuidh me chaoidh* 
cc Ach beatha neimh-bafmhur teachd as ùr 
" Gu'm neartuch ghiùlan.tuille claoi" 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 37 

Ach ftad mo Rann is pill air h ais 

O fnlochd na cafgraidh dhèin a nìos 5 

Is feuch cionnas a bheir thu feòl 

Don dream tha beò nach d'theid iad fìos." 

A ièughadoir a bheil e fìor. 
Na chuir mi cheana f ìos am Dhàn ? 
Ma fe *$g\i bheil thig 's lùb do ghìùn_ 
Le ùrnuio-h 's aithreahas s-un dàil : 

o o 

A <ih J ionnfuibh Iofa teic gu luath, 
Ag gabhaill gràin is fuath do 'd'pheac', 
Le creideamh hor bheir ùmhlachd dhà 5 
Ann uile àitheanta naomh a reachd. 

Gabh ris 'na oingibh gu lèir, ' 
'S re h aon diubh na cuir fèin do chùl ; 
Mar Fhàidh, mar Shagart, is mar Rìogh ? 
Chum flàinte, didean, agus iùil. 

Biodh eifiomplair am beachd do fhùl, 
Chum d' uile ghluafachd fdiùr da rèir, 
'S gach meadhon dh' orduxch e chum flàint, 
Bi fein gan gnathnchadh gu leir. 

As f hireunteachd dean bun a mhàin ; 
'S na taic gu bràth re d' thoihtneas fèin : 
'S mas àili leat èifeachd bhi na ghràs, 
Na-h alltrum peacadh dàimh a' d' chrè. 



3 8 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Mar nn ged tha do chionnta mòr, 
Chum gloir do Tighearn iàorar thù, 
Is chum do fhonas fiorruidh fein, i 
Air feadh gach rè ag feinn a chliù. 



^^t=========!58K8Sr 



B R U A D A R. 

IR bhith dhamhfa ann am fhuain 
Re bruadar diomhairì mar tha càch, 
Bhi glacadh fonais o gach nì ; 
Is e gam dhìbreadh ann 's. gach àit. 

Air leam gun d'thainig neach am chòir, 

'S gu'n dubh'rt e riorri, " Gur gòrach mì, 

" Bhi fmuainteach greim a ghleidh' don ghaoith, j 

" 'No gun lk>n an iaogh'l mo chrì, 

" Is diamhain duit bhi 'g iafruidlì fàimh, 

" 'N aon ni, no 'n & air -feith faoi 'n ghrèin ; 

" Cha chlos do d' chorp an taobh fo 'n uaigh, 

" No d' anam 'n taobh fo fhuaimhneas Dè. * 

" 'N tra dh'ith Adhamh 'meas an tùs, 
" Am peaeadh dhrùigh è air gach ni jj 
" Lion na h uile ni ìe ■faothair, 
" Is dh'fhaor e 'n faorfi'l na bhrifte cri\ 



9 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 3? 

[ è Air fonas anama chaill e chòir, 
r c ' Ma' ris gach fòlas bha'nn fa ghàrr': 
; O fin ta fhliochd nan deòraibh truagh ; 
4 Mar uain a mèarachd air a màthair. 

f Re mèlich chruaidh tà'id rith gach nì, 

• Ann duil gu 'm fuidh an inntin clos ; 

- Ach dhoibh tha 'h faogh'l gun iochd no truas, 
c Mar mhuime choimhich fhuair gun tlus. 

? Mar fin tha iad gun fhois no tàmh, 
6 Ga 'n f àruch glacadh faiieas brèig ; 

'S ag deòl toil-inntin o gach m 9 
£ Is iad mar chìocha feafg nam bèul. 

| Bidh teanndachd eigin ort am feafd, 

'S do dhochas faicfin fuafgladh d'fhèum, 
c An comhnuidh dhuit mar f had do l'àimh \ 
jj Ach gu bràth cha'n fhuidh dheth grèirrr. 

i Cha teagaifg d'fheuchain s dearbha thù, 

• O dhùil is earbfa chuir fa bhrèig, 
c A rinn do mhealladh mìle uair, 

'S co-fhada uait an diu fan dè. 

An ni bu mhò da'n d'thug thu miann, 
Nach d'ftjag a mhealltuinn riamh e fearbh ? 
Tha tuille fonais ann an dùil, 
\ lU tha 'n crùn le bhi na fliealbh. 



40 LAOIDHEAN SPIORADAIL, 

" Ceart mar an ròs ata fan ghàrrV 

" Searguidh bhlàth 'n uair theid a bhuain ; 

" Mun gann a ghlacas tu e d'làimh, 

" Trèigidh àile e 'fa fhnuadh. 

" Ni bheil neach o thriobìaid faor, 
" Am meafg a chinneadh daonn air fad : 
" 'S co lionmhur ofna aig an Rìogh, 
" Is aig an neach is ìfle ftaid. 

" Ta fmùdan fein as ceann gach fòid 
?? Is dòruinn ceangailt' ris gach maith 
" Tha 'n ròs a fas air drifibh gèur 
" 'S am pàirt a chèil tha mhil fan gath. 

" Ged fhaic thu neach ann foibhreas rnor 

" Na meas a fhòlas bhi thair càch : 

" An tobar 's gloine chi do-fhùil,, 

" Tha ghrùid na ìochdar gabhail tàmb ': 

" 'S mu chuireas d' anail e na ghìuais, 
" Le tarruing chabhaig fuas a' d' bhèul, 
" Duifgidh 'n ruoghan dearg a nìos, 
S le gaineanh lionaidh fe do dhèud. 

'S ged fhaic thu neach ann inbhe ard, 
Tha e mar nead am barr na craoihh ; 
Gàch fdoirm a bagradh thilgeadh huas, 
Is e air luafgadh leis gach gaoith. 



ii 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 41 

An neach is fearr tha 'n faogh'l a riar, 
! Tha fiaradh eigi-n ann na ftaid, 
Nach deun a fheòìtachd is a flrì, 
Am feafl a dhìreachadh air fad. 



Mar bhata' fiar an aghuidh chèiL 
Ata o ■fhuidheach fèin doth-chur ; 
A reir mar dhìreas tu a bharr, 
iS co-chinnteach ni thu cam a bhun. 

Na h Iudhaich thionaiì beg no mòr ? 
Don Mhanna dhòirteadh orra 'nuas ; 
'N uair chuir gach neach a chuid fan chlàr. 
Cha raibh air bàrr na dadum uaith : 

c Mar fin ata gach fonas facgh'It, 

\ Ata.thu faotainn ann a d' làimh, 

c Fa chomhair faidhbhreas, 's inbhe cùirt 

c Tha caitheamh, cùram, agus cràdh. 

6 Ged charn thu òr a d' fhlige fuas, 

f, Fa chomhair fàfuidh 'n luaklh da rèir 

j Is ee do chuir thu innte rosrh'chd 

6 A mheidh cha dìrich i na dèigh. ! 

c Tha cuibhrinn ioinchuidh aig gach neach, 
' /S ged tha thu meas 'gùr tuiile b' fhearrj 
c Cha d' thoir an t anaharr tha'nn. a fud, 
c Am "feafd an cudthrom as chràdh, 
F 



4* LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

" O iomluain d' inntin tka.do phian';- 
cc Ag diùltadh 'n diu na dhiarr thu 'n dè : 
" Cha chomafach an faogh'l do riar, 
" Le d' anamianna 'n aghuidh chèil, 

\ c Na m fuigheadh toil na feol a rùn, 
" Da mianna brùdail dhiarradh fàth : 
cc Flaitheas bu aird cha'n iarradh ì, 
" Na ionnta fud bhi fìorruihh fnàmh. 

<c Ach ged a b' ionmhuinn leis an fheoil, 
* c Air talamh còmhnuchadh gach rè : 
." Bhiodh dùthrachd d' ardain agus d' uaill, 
" Co arda fhuas re Cathair De, 

" Ach na mbàill leat fonas buan, 
" Do Ihlighe tabhair fuas do Dhia, 
" L'e dùthrachd, creideamh, agus gràdh, 
" Is fàfuichidh e d' uile mhiann. 

" Tha 'n cuideachd fud gach ni fan t faogh'l, 
" Tha 'n comas daoine fhealbhach hor ; 
" Biadh, is eudach, agus flàint, 
" Is faorfa, càirdeas, agus, fìth."' 

Ann fmn do mhofgail as mo fhuain, 
Is dh'fhag mo Bhruadar me air fad: 
'S do leig me dhiom bhi rith gach fgài-L 
Is dh'fhàs me loilichte le'm ftaid. 



- 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 43 



AN GAISGEACH. 

CHA bu ghaifgeach Alaftair mòr, 
Na Cefar 'thug 'an Ròimh gu gèill : 
Oir ged a -thug iad buaidh air càch, 
Dh' fhan iad nan tràili' da miannaibh fèin, 

Cha ghaifg an ni bhi liodaird dhaoin, 
S cha chliù bhi ann an caonnaig tric : 
Cha 'n uaifle inntin ardan borb, 
rS cha treubhantas bhi garg gun iochd. 

Ach 's gaifgeach eifean a bheir buaidh 
Air eagal beatha, 's uamhunn bàis, 
'S-a chòmhluieheas ìe meifneach crì%» 
Na h uile ni ata dha 'n dàn. 

Lè gealltachd cionnt, cha teich.air cùl 
'S an am an dùifg a choguis fein 3 - 
A tagradh eifdidh fe gu ciùin, 
'S an ceartas dùinidh fe à bèulj 

'S e 'n gaifgeach eifean bheir faoi chìs ? 
A thoil chum flrìochd d^o reufan ceart, 
'S a fmuaintidh ceannairceach gu lèir, 
Bhì 'n ordugh gèilleachdain da fmachd, 

F 2 - 



44 • LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

A mhianna brùdail faltruidh fìos, . 
? S mar bhuill a chuirp faoi chìs ? atàid, 
*S cha 'n iriflich e fein da 'n riar, 
O nach gu riaghladh rugadh iad. 

San oidhch 'n uair luidheas e chum fuain, 
Bidh fhubhailcean mun cuairt da f èin ; 
Mar fhaighdearain an tiomchioìl Rìogh, 
Ga dhìdean o gach namhaid trèun. 

'S an mhaduin 'n uair a dhèireas fuas, 
Cruinnichidh fmuainteadh as gach àit, 
'S e fein nan ceann mar chaiptin feòlt, 
Ga 'n fuidheàch ann an òrdugh blàir : 

Chum cogadh 'n aghuidh miann na feòl, 
Gach bochduinn, 's dòruinn 'ta fan t faogh'ì, 
Gach ribeadh is gach inntleachd bàis, 
Ta 'n deamhan gnàthach 'n aghuidh dhaom. 

Ta inntin daingion mar a chreug, 
Cha charuich eagal e no flamh : 
Ta fhuilean furachar is gèur, 
Is lèr dha 'n dubhan troi' 'n bhiadh. 

Gu diamhain nochdfuidh 'n faogh'l a ghlòir, 

Gach òr is inbhe a-ta ann ; 

Ta faidhbhreas aig co pailt na chrV, 

? S gur truagh leis Rìogh is' crùn wu cheann. i 



x 



X 

LA0IDHEAN SPIORADAIL. 45 ' 

Is ge do fgacil an ftriopach lìon, 
Gu ghlac' le ìnntleachdaibh a mais ; 
Cha drùidh air dealanach a fùl, 
•S cha leagh i rùn le miannaibh laift. 

A" nàmh cha choifin air gu bràth, 
Ged fhuidh e f àruchadh re h uair ; 
'S e neart 's a fhlainte croidhe brùit, 
Is air a ghlùinibh bheir e buaidh. 

'S i 'n fhirinn ghlan is clogaid dà, 
Is gràs a chreideamh aig rnar fgiath ; 
^S e 'n fcriobtuìr naomh a chloidheamh gèur 
'S a mheifneach ta gu lèir ann Dia. 



Ta fìothchaint aig 'na intinn fèin, 
'S a choguis rèidh ris ann 's gach pì ; 
Ta faidhbhreas aig nach lèr do dhaoin, 
Is air nach cuir an faogh'l fo crìoch. 

Re miodal tlà cha 'n eifd a chluas, 

Is fgainnil ghrahnd cha bhuaidh'r a ftiìth, 

Cha ghabh e eagal a' droch-fgèul, 

Is tuaileas brèig cha lot a chri. 

O m' anam ! dùifg is deafuich d' airm, 
'S gabh farmad ris a ghaifgeach threùn, 
is d' anamianna cuir faoi chìs, 
Chum riogh'chd a cheannfach annad fein* 



m 



4^ 

, bì 



LAOTDHEAN SPIORADAIL. 



Biodh d' inntinn ard ofcionn nan fpèur, 
Cha 'n 'eil faoi 'n ghrèin ach pòrfan truagh - r 
Mar tholman ùire faic an faogh'l, 
Is daoin' mar fneangain air mu 'n cuairt : 

A nunn 's a nall gun fhois gun tàmh 
Ag crurnneach as gach àit da 'n cifd 
Gu lionmhor marcachd thair a chèil 
'Sa trod gu gèur mu bhiran brifL 

'N uair chi thu 'n fealladh fo dcn t fluagh, 
Do fmuaintidh cruinnich riot gu lèir, 
A fheaìbhach faidbbhreas, fonas, 's f ìth, 
Air iiach d'thig crioch a' d' anam f èin. 



AN CLAIGEAN; 

MI 'm miiigh aig an uaigh, 
^3 Ag amharc mu bruaich, 
Feuch Claigionn gun fnuagh air làr ; 
Do thog me e fuas, 
Ag tiomach gu truagh, 
Ga thionndadh mu 'n cuairt am làimh. 

Gun àille gun dreach^ 
Gun aithne gun bheachd ; 
Air duine theid feach na dhàii :. 
Gun ftiacail na dhèud, 

•• fc» ■ 



LAOIDHEAN SPIORADAIL, 47 

No teanga na bhèur, 
No flugan a ghlèuias càil. 

Gun ruiteag na ghruaidh, 
9 Se rùifete gun ghruag : 

o o o o ? - v > 

Gun eifdeachd na chìuais do m } dhan : 
Gun anail na fliròin, , 

No àile don fhòid, 
Ach lag far 'm bu chòir bhi àrd. 

Gun 4ealradh na fliùil, . ' 



No rdig uime dùn, 



o 

No fraodhrac re h iùl mar'b' àbh'fd \ 

Ach durroga crom, 

A chleachd bhi fan tom, \ 

Air claodhach da tho.il nan àit. 

Tha 'n teanachain bha 'd'chùl, 

Air tionndadh gu frnùr, 

Gun tionnfgal no iùrd air d'fhèum : 

Gun fmuainteach a' d' dhàil, 

Mu phi!le?dh gu bràth, 

A cheartach na db'fhag thu 'd dhèidli. 

Cha 'n mnis do ghnùis, 

A noife cia thù, 

tVEas riogh no mas diùbhc thu f èin : 

'S ionan Alafìair mòr, 



* 



,5 



4 S x LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Is tràille dhith liòn, 

A dh' èug air an òtrach bhrèun. 

Fhir dhearìamh na h uaigh, 
Nach cos;air thu 'm chluais, 
Co 'n claigionnn fo fhuair me 'm làimh ? 
'S gu 'n cuirinn ris ceifd, 
I Mu ghna mu 'n do theafd ; 

Gar am freagair e 'm feafd mo dhàn. 

'M bu mhaighdionn deas tliu, ^ 

Bha fgiamhach a' d' ghnùis, 
| 'S deadh fhuidheach a' d' mùil da reir ? 
*! Le d' mhaife mar iion, 
' A ribeadh mu chrì, 
• Gach ògainich "chìodh thu fein. 

Tha noife gach àgh, * 

Bha coifmn duit gràidh, 

Air tionndadh gu gràin gach neach \ 

Marbhafc air an uaigb, 

A chreach thu don bhuaidh, 

Bha ceangalk' re fnuadh gq dhreach. 

No 'm breitlieaình ceart thù, 

Le tuigs' agus iùl, - 

Bha reiteach gaeri cùis don t fluagh ; 

Gun aomadh le pàlrt 9 , s . 



LAOIDHEAN SPIORADAIL, 49 

Ach dìte gu bàs, 

Na h eucoir bha dàicheir cruaidh r. 

No 'n do reic thu a choir, 

Air ghlacaid don òr, 

O 'n dream ga 'n raibh fdòras pailt : 

Is bochdan an t fluaigh, 

Faoi fhoirneart ro chruaidh, 

Ag fulang le cruas na h airc. 

*S mar raibh thuia f ìor, 

Ann d' oifig am beinn, 

'S gun drinn thu an direach fiar . 

'S co chinnteach an riì, 

'N uair thalnig do ehrìoch, 

Gu 'n deachaidh do dhìt le Dèb 

No 'n raibh thu a d' lèigh, 

Ag leigheas nan erèuchd, 

'S a cleanamh gach èugcail f làn ? 

A' d'icc-ihlaintibh mòr, 

Ag deanamh do bhofd, 

Gu 'a dibreadh tu chòir o'n bhàs ? 

Mo thruaighe gun thrèig, 
Do leigheas thu fèin, 
'N uair bha thu faoi èugcail chri-.ii;i ; 
Gua flioghnadh gun ftà, 

G 



m ; ; 



S o LAOIBHEAN SPIORADAIL. 

Am purgaid no 'm plàfcì, \ 
Ged chonbhail aon trà o'n uaigh. 

No 'n feanalair thù, 

A choifmn mor-chliù, 

Le d' fhèoltachd a fdhYradh airm ? 

Air naimhde toirt buaidh, 

Ga 'n cur ann fan ruaig, 

3 S 'ga 'm f àgail nan cruachaibh marbh : 

*N raibh do chloidheamh gun bheart, 

No 'n d' fhag thu do neart, 

*N uair chionnich thu feachd na h uaigh, 

'N uair b' eig-in duit gèill, 

A dhaindeoin do dhèud, 

Do dh' armailt* a pheiftidh truagh? 

Tha na duirraig gu trèun, 

Re d' choìuinn cur fèifd, 

3 S ag coifne ort fèifd gach là* 

Is claigin do chinn, 

N»a ghearafdan dion, 

Aig daolagaibh dìbiidh 'n tàmh : 

Pàirt claodhachdo dhèud, 
1 A fteach ann a' d' bhèul 
* ? S cuid eile ag rèub do chluas ; 

Pream eile nan-fcùd 






LAOIDHEAN SPIORADAIL. 51 

Tigh'nn amach air do fhùil, 

A fpuinneadh 's a rùfg do ghruaidh* 

No 'm fear thu bha pòit y 

Gu tric a itigh òfd, 

'S tu croidheiì ag òl an drani?" 

Nach iarradh dhuit fèin, 

Do fhlaitheanas Bè, 

Ach beirm a bhi 'g èiridh d' cheann ? 

Nach iarradh tu cheòl, 

Ach mionna mun bhòrd, 

Is feuchain co 'n dòrn bu chruaidh : 

Mar bho no màr each, 

Gun tuigfe gmr bheachd, 

'S tu brùchdadh fo fceitn mun chuakh ? 

Na 'n duin' thu bha giuas, 

Gu cionaìta fuairc, 

Gu meafaradh ftuam mu d 3 bhòrd ; 

Le miannaibh do chrè, 

Faoi chuibhreachadh gèur, 

'N am fuidhe gu^èifd 's gu fògh ? 

No 'n geòcaire mòr, 

Bha gionach air iòn, 

Mar choin ann am feòlach dearg ; 

Ag toileach do mhiann, 

G 2 



52 LAOXDHEAN SPIORADAIL. 

Eha duilich a riar, 

'S tu geilleadh mar Dhia do d' bholg ? 

Tha noife do bhrù, 

Da 'n raibh thu a lùb, 

Do ghaineamh 's do ùir gle làn : 

*S do dheudach air glas, 

Mu d' theangaidh gun bhlas, 

Faoi gheimhlichibh prais a bhàis. 

No morair ro mhòr, 

A thachair am dhòrn, 

Neach aig an raibh còir air tìr ; 

Bha iochdmhar re bochd, 

A cluthaeh nan nochd, 

Reir pailteas a thoic 's a neith r 

No 'n raibh thu ro chruaidh, 

A fionnadh do thuath, 

'S a tanach an gruaidh le màl ^ I 

Le h agartas gèur 

A gìacadh an fprèidh 

5 S am bochduinn ag èimheach dàiì r 

Gun-ehroidh' aig na daoin, 
Bha'r lomadh le h aois, 
Le 'n claiginnibh maola truagh \ 
Bhi feafamh a' d' chòir, 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. S3 

Gun bhoinead nanjòrn, 

Ge d' tholladh gaoth reòt an cluas : 

Tha noife do thràill, 

Gun urram a' d' dhàil, 

Gun ghearfom gun mhàl gun mhòd f 

Mor-mholadh don bhàs, 

A chafgair thu trà, 

'S nach d' f huiling do ftràie faoi 'h f hòid, 

No 'm minìfteir thù, 

Bha tagradh gu dlù, 

Re pobull ann ùghdaras Dè ; 

Ga 'm piileadh air ais, 

Bha 'g imeachd gu brais, 

Gu h ifrionn a cafgradh dhèin r 

No 'n raibh thu gun fgoinn, 

Mar mhuime mu chloinn, 

Gun chùram a h oighreachd Dhè ; 

Na 'm fuidheadh tu 'n rùfg, : 

Bha comadh co dhiù, 

Mu 'n t feannach bhi ftiùbhradh 'n trèud j 

Leam 's cinnteach gun d' fhuair, 
Do dheanadas duais, 
'N uair rainig thu-'m Buachaille mòr : 
N uair chuairtich am bàs, 



54 • LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

A fleaeh thu na làith'r, 

Thoirt cunntas a' d' thàluinn dò. 

No 'n ceann thu bha ìàn, 

Do t .' inntleachdaibh bàis, 

Gu feolta ga.'n tàdh r'a chèil ; 

Ga 'n cuir ann an gnìomh, 

Gun umhail gun fhiamh, 

A freagradh do Dhia nan dèigh ? 

'N raibh teangadh nam brèug, 

Gun chuibhreach faoi d' dhèud 3 

A tog'aii droch fgèul air càch ; 

Gath puiiein do bhèil, 

Mar naithir a tèum, 

'S a lctàdh nan cèud gach là ? 

Tha i noife na tàmhi 

Faoi-cheangal a bhàis, 

Gun igainnil a pìàigh na dùth'ch : 

Is durraga grànnd, 

Air lobhtha" nà h àit, 

An deidh dhoibh a cnàrnh ga cùl, 

'S mu jean thu do ghnàth, 
Gu ieaba do bhàis,*; 
Gun tionnda'dh na thrà re còir j 
Car tamuìl na h uair, 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 55 

Dean flàitheas don uaigh, 

Gus an gairmear thu fuas gu mòd: 

Mar lofgann . dubh grànnd, ' - £ 

Ag imeart a fmàg, * v 

Gu 'n eirich thii 'n arcl o'n-t fìochd ; 

Thoirt coinnearnh do Ghrìofd, 

'Na thigheachd arìs, 

A dh' fhaotuinn ian dioi a' d' olc. 

'N uair theid thu fa bheinn, 

Ni cheartas do dhìt' ; 

Ga d' fhògradh gu ficrruidh uaidh : è 

Gu lafair gu d' phian, 

Chuaidh dheafach don Diabh'I, 

'Sa mhalluchd gu dian ga 'd' KEÒg 

'N fin cruàidhichidh Dia 

po.chriaimhean mar iarn- 

Is d' f hethean mar iailaibh prais ; 

h teannaichidh d' fEeòiIj 

Mar innein nan òrd, 

Nach cnamh ì ie mcid. an ieafc 

No 'n ceann thu 'n raibh ciall, 
Is eolas air Dia, 

'S gun.d' rinn thu a riar fa <mòrr ; 
Ged tha thu 5 n diu rùifgt', 



$6 LAOIDKEAN SPIORADAIL. 

Gun aithne gun iùl, 

Gun teanga gun fùil gun fròn. 

Gabh meifneach fan uaigh, 

Oir èiridh tu fuas, 

'N uair chluinneas tu fuaim an fluic, 

'S clo thruailleachd gu lèir, 

Shios f àgfuidh tu d' dhèigh, 

Aig durraga drèun an t fluic. 

Deafuichidh Dia, 

Do mhaife mar ghrian, 

Bhiodh 'g eiridh o fgiath na 9 m bcann ; 

Cur fraodrac ro gheur, 

'S na fuile fo f èin, 

'S iad dealradh mar reùlta 'd cheann. 

Do theanga 's do chàil, 

Ni ghleufa gun dàil, 

A chantuinn na àros cliu : 

Is folglaidh do chluas, 

A dh'eifleachd re fuaim^ 

A mholaidh tha 'g fluagh a chùirt. 



'N uair dhealruicheas Crìofd, 
'Na thigheachd a rìs, 
A chruinneàch na m fìrean fi 
'N fm bheir thu do lèuin, 



LAOIDHEAN SPIORADÀIL, 

Thoirt coinneamh dha fèin, l 
Mar iolair nan fpèur aig luaths. 

N uair dhe'ireas tu 'n àitd 

Grad chuiridh ort f àilt, 

A mhealltuinn a chàirdeas f èin, 

Gun dealach gu bràth, 

R'a chomunn no ghràdh, 

A fteach ann am Farràs Dè. 

Fhir chlumneas mo Dhàn, 

Dean aithreachas trà, 

*M feadh, mhaireas do fhlàint 's do bheachd ; 

Mu'n d'thig ort am bàs, 

Nach leig thu gu bràth, 

Air geata nan gràs a fteach. 



AN GEAMHRADH. 

DO theirig an famhradh, 
'S thà 'n geamhradh tigh'n dlù oirru 
Fior namhaid na chinneas, 
Tigh 'n a mhilleadh ar dùthcha : 
Ga falltairt faoi chafaibh, 
'S da maife ga rùfgadh ; 
Gun iochd ann re dadum, 
Ach iladadh 's a plùnndruinn. 
H 



58 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Sgaoil oirne a fciathàn, 

'S chuir e ghrian air a chùlubh ; 

As a nead thug e 'n tàlach, 

Neimh-bhàigheoil ga'r fgiùrfadh : 

Sneachd iteagach gìègheal, 

O na fpèuraibh tigh'n àììi oirn, 

Clocha-meallain 's gaoth thuathach ? 

Mar luaidh is mar f hùdar. 



I 



5 N uair fnèideas e anail, 
Cha 'n fhag anam am flùrain ; 
Tha bheillinn mar fhìofar, 
Lomadh lis do gach ùr-ros : „ 
Cha bhi fgeudach air coille, 
No doire nach rùifg e ; 
No fruthan nach tachd e, 
Faoi leachdanna dù'-ghorm. 

Feadh reòta a chlèibhe, 
Tha fèideadh na doinionn, 
Chuir beirm ann fan fhairge, 
*S a dh' at' garbh i na tonnaibh j 
3 S 2l bhinn'dich an-clàmhuin , 
Air àirde gach monaidh, 
? S ghlan fgùr e na rèultan, 
D' ar pèiie le'n folus. 

Tha gach beathach is duine, 
Nach d' ullqfich 'na fhèafon, 



LACJDHEAN SPIORADAIL. 

Ga 'n fgiùrfa le gaillin, 

Gun talla' gun èudach : 

'S an dream a bha gniomhach, 

Fas iargoìt mi-dhèircei! ; - 

Nach d'thoir iafachd do leifgean, 

Ann fan t fneachda ged è-ug e. 

Tha 'n feillean 's an feangan, 
Bha tional an fdòrais, 
Le gliocas gun mhearachd, 
Tabhairt aire don dòruinn : 
'G ithe bidh 's ag ol meala, 
Gun ghainne air lòn ac, 
Faoi dhion ann fan talamh, 
O anail an reota. 

Tha na cuileoga ciatfach, 
Bha diamhain fan t famhradh, 
'S na gaetheinibh grèine, 
Gu h èibhinn a dannfa ; 
Gun deafach gun chùram, 
Roimh dhùdlach a gheimhrid : 
Tha iad noife a' bàfuch, 
Ann fgach àite le teanntachd. 

Ach eifd riom a fhean-duin', 
'S tuig an famhladh tha 'm flòri , 5 
Tha 'm bàs a tigh'n teann ort, 
Sud an geamhradh tha 'm òran: 
H 2 



oc- 



XAOIDHEAN SPIORADATL 



'S ma gheibh e thu d' leifgean, 
Gun deafach fa' chòmhail, 
Cha deun aithreachas criche, 
Do dhìonadh o'n doruinn. 

Gur meithich fas diaghuidh, 
'S do chiàbha air glafadh, 
Na 'm beàrnaibh do dhèudach, 
Is d' èudan air cafadh ; 
Do bhathais air rùfgadh, 
S do fhuilean air prabadh, 
Agus croit ort air lùbadh, 
Chu/n na h ùire do leaba. 

Tha na fruthana craobhach, 
Bha fgaoileadh a' d' bhallaibh, 
Gu mireagach buailteach, 
Cìis gluafadach tana ; 
A noife air traoghadh 
O 'n taomachadh thairis,' 
O ragaich is dh' fhuaraich 
Teas ua'bhair na fola. 

Balg-fèididh na beatha, 
Tha air caitheadh gun fhèiim ann 
'S o chrup ann a' d' chliabh e, 
Gur h e phian bhi ga ihèideadh : 
Tha 'n corp a chruit chiùil ud, 
Air diùltadh dhuit glèufadh 5 



LAOIDHEAN SPIORADAIL. 61 

*S comhthar cinnt' air a thaifguaidh, 
Bhi lafach a thèudan. 

Theich maduinn na h òige, 
Is treòir mheadhon laeth, 
Tha 'ni feafgar air ciaradh, 
'S tha ghrian ort a iuidhe : 
'S mu hha thufa diomhain,. 
Gun ghniomh is gun mhaitheas \ 
Gu h ealamh bi d 3 dhùfgadh, 
Mu'n dùinthear ort flaitheas, 

Reir caithè na beatha, 

S tric leatha gun crìoch i ; 

Bidh 'n cleachdaTas làidir, 

Doth-fhàfach o'n ìnntinn : 

Na labhair an fean-fhocal, 

'S deimhin leam fìor e, 

P- An car theid fan a feanmhaid 

" Gur h ainmic leis dìreadh." 

Ach oganaich thrèibhich- 

Thoirs' èifdeachd dom òran, j -' 

'S leig dhiot bhi mi-chèiììidh, 

Ann cèatain na h oige : 

Tha aois agns èa-flaint, . 

Air do dhèidh ann an tòir ort ; 

'S mu ni h aon aca grèim ort, : t. 

Pillidh d' aoibhneas gu bròn buit- 



6z LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

An aois ata 'n tòir orr, 

Bheir i leòn ort nach faoii thu ; 

Air do Ihuilibh bheir ceathach, 

Is treabhuidh fi d' aodan : 

Bheir i crith-reo mu d' ghruaige, 

'S neul uaine an aoig leis. 

'S cha d' thig aiteamh na grian ort,~ 

Bheir an liath-reo a efca&Mh' dhiot. 

Bheir na's meafa na fud ort, 
Fàilne tuigfe is rèufain ; 
Dith -leirfmn a d' intinn ; 
Dith cuimhn' agus gsire ; 
Dìth gliocais chum gnothaich ; 
Dìth mothaich a d' chèudfadh : 
'S gu'm fas thu mar leanabh 3 
Dhith fpionnadh is cèiile. 

Fafuidh 'n croidh' neimh-aithreach, 
'S neimh-ealamh chum tionndadh 3 
Aon tagradh cha drùigh air, 
'S cha lùb e da ionnfuidh : 
Ceart mar tha 'n. talamh,„ 
'N am gaillinn is teanndachd ; 
Ged rarbh mìlltin doì thairis, 
Cha deun aile fan chaufair. 

Faic f èafain na bliadhna,- 

'S deun ciall uath a tharuing; 



v 



LAOIDKEAN SPIORADAIL. 6$ 

'S mas àill leat gu'm buain thu, 
Dean ruadh'r ann fan earrach ; 
Dean connabh fan t famhradh, 
Ni fa gheamhradh do gharadh ; 
J S mu dhibreas tu 'n f eafan, 
Dhu it 's èigin bhi folamh. 

'S mar cuir thu- fiol fallain, 
Ànn earrach na h òige 
Co chinnte 's arn bàs duit, 
Cuiridh Sàtamdroch-phòr ann ; 
A dh' ^fhàfas na dhubhailc, 
*S na Iuidheanna feòla : 
? S bidh do bhuain mar a chuir thu, 
Mas fubhailc no dòbheart. 

Mas bhios d' òige gun riaghladh, , 
*S d v anamianna g-un taod riu, 
Gum fas iad co fiadhaich, 
•S nach-frian thu re d' aois iad : 
Am meangan nach fniomh thu, 
Gha fpion thu na chraoibh e \ 
Mair fhìneas e ghèugan, 
Bidh fhreumhan a fgaoileadh. 

jTha do bheatha neìmh-chinnteach i 
|0 'n tinn a bheir bàs ort, 
Qime fin bi re dìthchioll, 
!Do fhìth dheanamh tràthaiì : 



64 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

? S e milleadh gach cùife 

Bhi gun chùram cur dàil innt' ; 

9 S ionann aithreachas crìche, 

? S bhi cur fìl mu Fheill-màrtuin. 

Tha ghrian ann fha fpèuraibh 
Ruith reife gach laeth ; 
'S i 'giorrach do fhaoghail, 
Gach oidhche a luidheas : 
*S dlu ritheas an fpàla, 
Troi' fhnàth'naibh do bheàtha ; 
Tha fitheadh dhuit lèine, 
Ni pèifdin a chaitheamh. 

? S mu ghoideas e dlù ort, 

'S gun do dhùil bhi r'a thiglrnn ; 

5 N fin fofglaidh do fhùilean, 

S chi thu chùis thair a meithich : 

Bidh do choguis ge d' phianadh, 

Mar fcian ann a d' chroidhe ; 

'S co ionann a giùlan, 

'S luidhe rùifgt' ann an fcitheach. 

Faic a chuileag ga dì.te 
Le fìonnlaibh an nàduir, < 
'S o dhibir i 'n fèufan, 
Gur h èigin di bàfuch : 
Faic gliocas an t feangain, 
Na thional co tràthaiì, 



7m 

ÈAOIDHEAN SPIORADAIL. £5 ? 

*5 dj|tm eiiiomplair leanail, 
ÈhilS d' asam a fhàbhal. 



3*PP* 



URNUÌGR 



Thighearn is a Dhia na glòir, 
An t Ard-Rfoghmòr ofeionn gach fluaigh 
Cia dànadh ni air h ainm ro mhòr 
-Le bilibh nèoriilan bhi ae luaidh ! 

o o 

Na h aingle 's airde rinneadh leat, 
■Cia lag an neart ! 's eia dall an iul ! 
'Cia aineolach air h oibre mòr ! 
'S cia goirid air do ghlòir an cliù.1 : 

Am beachd do fhùile fiorghlan fèin, 

Cha '11 'eil na rèulta 's airde glan : 

'S cha 'n 'eii na h aingìe 's naomha 'n glòir, 

Ann làthair do Mhòrachdfa gun fmaL 

Ach O an dean thu d' ioflach fèin, 
A dhèifdeachd cnuimhe ann fan ùir ! 
Fac: fdòl dj chcs ag gabhaiì tàmh, 

^ — c - ^àk ~eh i^iìlc beag do d' ghnùis. 



66 LAOIDHEAN SPIORADAIL. 

Na lafadh d' fhearg O Dhe nan dùl, 
Am feadh do dheanam ùrnuigh riut: 
'S mo pheacadh aidmhicheam le nàir, 
'S an truailleachd ghràineii ann fna thuit. 

Mo chionnt tha mar na flèibhte mòr-; 
Is leòn iad me le h iomadh lot : 
Ta manam bochd le 'n cudthrom brùit, 
*S o m fhùilibh f àfg nan dèura goirt. 

An comas duit a Dhia nam feart, 

Mo fhaor gun cheartas chur air cùl ! 

'S mu fhaorar le do thròcair mì, 

'M bheil neach fan t faogh'l a dhìteas tù ! 

Nach èigin duit mo fgrios gu bràth, 
Mur àichfhean thu do cheartas gèur '! 
Le m' chionnta oillteil, 's gann a dh' fhàg 
Mi iochd, no gràs, a' d' raoghain fèin. 

Gach uile mhaìluchd ata fgrìobht 
Ann d' fhocal fior le bagradh teann, 
O Tighearn thoill me air do làimh, 
Gum biodh iad càrnuicht air mo cheann. 

Ge d* fhas na neamha dubh le gruaim, 
5 S mo* bhual ie tarnainich do neart ; ^ 
Ge d' theilg thu me me gii ifrinn fhìos, 
Gu fìorruidh aid'icheam do cheart. 






'LAOIDHEAN SFIORADAIL. 67 

Gidheadh am feud an lafair thrèun 
A fgoilteas as a cheil an tuil ; 
Drùdhagh'orm troi' umhlachd Chrìofd 5 
'S mi gabhaìl dion a fteach faoi fhuil? 

An f huil a ìihìol do cheartas teann 
ÈEj a dhoirteadh air a chrann gu làr 
*Sann aifd' tha m' earbfa, O mo Riogh ! 
Nach dìt thu manam air a fgà. 



O dean mo phlannduch ann an Crìofd Ì 
S mo chrìonach brifidh mach le blàth j 
Is bidh gach iubhailc 's naomha glèus, 
Mar mheas a ììibh mo ghèug gù làr. 

Gach inbhe 'n cuir thu mi fan t faogh'l 
Dean daonnan toilicht' me le m flaid ; 
Mas bochd, no beartach, tinn, no flan 3 
Do thoil gu brath .biodh deant air fad. 

O 's gràfmhor Dia n' air 'bheir e feach ! 
'S gu beachd tha dhiultadh lan do ghradk \ 
'Sfior-bheannachd ann an atharach dreach ; 
Gach crois is -creach a thig laimh. 

O buidheachas do- Dhia nan gràs 
Chuir chugam flànui'f hear nam buadh ! 
Eiric mo fhaorfa chi na bhàs 5 
W> an hiach a phàidh air m' anam truadu 

1 2 T ; : 



6& LAOIDHEAN SPIORADAIL, 

Dean m' ionnlad glan, O Dhia na fìth S 
'S an tobar ìoclhìaint bhrùchd a thaobh : 
A bheir dhamh beatha as a bhà-s, 
'S o m' thràillealachd a ni mi faor, 

Diangnich mo chreideamh ann na bhàs, 
Is beothaich gràdh arn chroidhe ftigh, 
Is neartuich me chtim, ùmhlachd dhà, 
Anri uile àitheanta naomh a lagh. 

*S e fein do chlaon a dhruim faoi m' chuaiì j 
Chum manant dhìreadh fuas gu Dia : 
Chofd gach tiodhlac th'agam uaith, 
Geur-chràdh is oifn' chruaidh ga chliabh. 

Mo fmuaintidh talmhuidh tog gu neamh, 
Is thoir dhamh èarlas air do ghràdh, 
A dh' fhògras m' eagal uile uam, 
'S a fliaoras mi o uamhunn bàis. 

? N fin atadh tonna borb a chuain, 
Is bèuchda torrann chruaidh nan fpèur ; 
Thigeadh crith-thalmhuin, gort, is plàigh, - 
Bhios roinn a bhàis gach taobh a thèid. 

Bi thus' a' d' Dhia do manam fèin, 

'S bidh iad gu lèir dhamh 'n cairdeas gràidh ; 

Cha loifg an tein' gun ordugh uait, 

Cha fluig an cuan, 's cha fgrios a phlàigh : 



LAQIDHEAN SPIORADAIL. 69 

Am feadh bhios cumhachd ann a d' làimh, 
Bidh mife f àbhailt^ja gach olc : 
'S cha 'n eagal 1 Jtm gu 'm bi mi 'n dì, 
,Gu fìprruidh nach-gu 'm fas thu bochd. 

Mo dhùthrachd m 5 eagal, 's m' uile mhiànnj 
A 5 m' Dhia tha còmhlachadh gu ìèir ; 
Oir neamh, is talamh, 's ifrinn fhìos, 
|A|a iad do mo Rìoghs' aig.gèill 



AN CHRIOCH. 



r 










: ' ^/^ / ■ %*JmSS''' 



GAELIC BOOKS, TRANSLATIONS, &V. 
Soid at the SHOP of JOHN GI-LLIES. 

Gaelic New TePcaments 

Pfalm 'Books with Paraphrafes, &c. 

-- Catechifms 

— — - Mother's Catechifm . 

ù Confeinon of Faith 

— Baxter's Call to the Unconveried 

AIIein's_AIarm, a new edition' . 

M'Donald's Gaeìic Songs 

Stewart's Gae-lic Sones 

Confiicls of the Clans ; towhichis added, acurious 

Coìlecrion of Gaeiic Sòngs 
Mr Smith's Gaelic Antiquities, Quarto 
. — . — — -'s yìew of the Laft Judgment, Ocìavo 
Clark's- Works of the Caledonian Bards * 

— 's Defence of Oflian's Poems 
Oman'e Ppems, 2 vols. with Blair's Differtations 
M'Dona'd's Gaelic Vocabulary 
Gaelic Proverbs 
Willifon on the Cateehifm, in Gaelic. 

'N. B. Merchants may be fupplied at faid Shop, 
with Writing. Paper £f all Sorts ; Wax, and 




Stationary Branch, on reafonabte Terms, 



w 



^- r^ 



Ni 



K 



11 



II 



I 11 I